Traject

Om het herstel van een Schijn-Scheldeverbinding mogelijk te maken die zo nauw mogelijk aansluit bij het oude tracé van het Schijn werd een tunnelkoker aangelegd onder de Antwerpse Ring. Zo kon het water van bij het pompstation Groot Schijn onder de R1 en het RWZI doorstromen, langs de Noorderlaan, verder door naar de Schelde. (meer info over Schijn-Scheldeverbinding: www.nieuwsblad.be › dmf20180424_03481304)

Vuilaume, Le Beau plan, 1873, weergave situatie 1853-1865, met Groot en Klein Schijn © Felixarchief 

Nadat het stadsbestuur in 2018 besliste om een einde te maken aan dit project omdat men de verschillende opties om deze verbinding te realiseren onuitvoerbaar vond, kwamen ook de werken aan de tunnel tot stilstand. Hierdoor ligt er vandaag een ongebruikte tunnel van 2m hoog bij 4m breed, die van het pompstation Schijn tot aan de Slachthuislaan loopt.

Aangezien een leidingdiameter van 25cm volstaat om een dagelijks debiet van 3000m³ naar de parkvijver te kunnen pompen, kan deze leiding eenvoudigweg via de tunnelkoker tot aan de Noorderlaan worden geleid, waar deze na het kruisen van de Singel, toekomt in Park Spoor Oost.

Tunnelkoker Schijn-Scheldeverbinding (geel) met pompstation Schijn (bruin) en watertoevoer Stadspark, 2019 (blauw) © Studio GA

Toegekomen in Park Spoor Oost (a) kan de leiding doorheen het park langs het spoor worden aangelegd. Vervolgens kan ze langs de buitenzijde van het spoor, onderaan het talud, in de berm worden gelegd, tot aan het Luitenant Naeyaertplein. (b) Hier kan de leiding naar de binnenzijde van het spoor worden geleid, waar ze op de zate (het hoger gelegen deel van de spoorweg) langs het station Spoor Oost en over de Draakplaats de bocht neemt (c) richting Centraal Station. (d) 

Plan watertoevoer Stadspark via spoorweg, (a) Park Spoor Oost - Oudstrijdersstraat (b) Oudstrijdersstraat - Draakplaats (c) Draakplaats - Oostenstraat (c)  Oostenstraat - Brialmontlei, 2019 ©  Studio GA

Vanaf de Oostenstraat zijn er vervolgens drie manieren om de parkvijver te bereiken. Via de Oostenstraat en de Brialmontlei (1), via de Plantijn en Moretuslei (2) of via de Jacob Jacobsstraat (3). 

De Jacob Jacobsstraat, die de Quinten Matsijstei met de Simonsstraat verbindt, geeft uit op een fietstunnel die onder het spoor naar de Van Immerseelstraat leidt. De waterleiding kan dus door de fietstunnel en via de Jacob Jacobsstraat naar het Stadspark worden geleid. Aangezien deze straat in een zone ligt waar de scheiding van hemel- en grondwater hoog op de agenda staat, kunnen deze werken op elkaar afgestemd worden. 

De Plantyn en Moretuslei heeft als voordeel dat de overwelfde Herentalse vaart er vandaag nog dienst doet als riolering. Deze structuur is ruim genoeg genoeg om er een leiding met een beperkte diameter in aan te brengen.

De Brialmontlei tenslotte, heeft als voordeel dat het de kortste route is en dat de leiding er tussen de rijen bomen kan aangebracht worden. Bovendien is de Brialmontlei een doodlopende straat waardoor de verkeershinder beperkt blijft. 

Opties watertoevoer Stadspark via Brialmontlei (1), Plantyn en Moretuslei (2) of Jacob Jacobsstraat (3). Oude watertoevoer via Herentalse vaart in geel , 2019 ©  Studio GA

Door maximaal gebruik te maken van de bestaande infrastructuur kan het water van Antwerpen-Noord naar het Stadspark worden geleid, zonder dat je hiervoor de halve stad hoeft op te breken. Zo wordt er op relatief eenvoudige wijze een afstand van 4,5 km overbrugd. Hieronder vind je het traject meer in detail uitgewerkt. Vanaf de Oostenstraat kozen we voor de kortste optie via de Brialmontlei. De haalbaarheid van dit traject werd reeds afgetoetst met Infrabel. (zie: arcadis)

A. Pompstation Schijn – Park Spoor Oost: (420m)

 

– van pompstation Schijn via de Schijn–Scheldeverbinding onder de R1 tot aan de Noordersingel: 375m (tunnel, onbenut)

 

– Noordersingel: 45m (kruisen autoweg)

 

 

B. Park Spoor Oost – Brialmontlei: (3048m)

 

 

1. Buitenbocht Spoor (onderaan talud spoorweg in berm: 1829m):

 

– Park Spoor Oost: 80m (asfalt parking) + 420m (berm)

 

– Buurtspoorweglei: 138m (berm) + 10m (voetpad)

 

– Statielei: 16m (kruisen autoweg)

 

– Noordersingel: 250m (berm)

 

– Karel Geertsstraat: 11m (kruisen fietspad)

 

– Vluchtheuvel: 25m

 

– Turnhoutsebaan: 31m (kruisen autoweg)

 

– Noordersingel: 170m (berm)

 

– Stenenbrug: 27m (kruisen autoweg)

 

– Noordersingel: 360m (berm/haag)

 

– Oudstrijdersstraat: 8 m (kruisen fietspad)

 

– Noordersingel: 184m (berm/haag)

 

– Luitenant Naeyaertplein: 99m (kruisen speelplein, waarvan 2x5m wegdek)

 

 

2. Binnenbocht Spoor: (op hoger gelegen spoorzate: 1219m) (dubbelwandige leiding)

 

– van Spoor Oost (ter hoogte van het Luitenant Naeyaertplein)

tot aan het begin van de Oostenstraat (ter hoogte van de Arendstraat)

 

 

C. Brialmontlei – Stadspark: (1115m)

 

– Langs talud naar beneden bij Oostenstraat: 50m (berm)

 

– Fietstunnel Arendstraat – Zurenborgstraat: 45m

(kruisen spoor via fietstunnel of leidingkoker)

 

– Mercatorstraat: 299m (grind tussen fietspad en spoorweg)

 

– Provinciestraat: 10m (kruisen autoweg)

 

– Mercatorstraat: 161m (grind tussen fietspad en spoorweg)

 

– Van Den Nestlei en Mercatorstraat: 70m (kruisen autoweg)

 

– Brialmontlei: 305m (grind tussen twee rijen bomen)

 

– Loosplaats: 50m (plein)

 

– Charlottalei / Van Eycklei: 90m (kruisen autoweg)

 

– rotsgrot Stadspark: 35m (berm)

Rotsgrot Stadspark, foto 2020 © G. Adriaenssens 

Fietstunnel Zurenborgstraat met persleiding onder verlichte foto © Studio GA